Giới thiệu

Tin tức

Văn bản pháp quy

Thủ tục hành chính

Đề tài, dự án đang triển khai

Văn bản chỉ đạo điều hành

Lịch công tác

Liên kết website

Thống kê truy cập

Lượt truy cập: 1416882
Đang online: 9
Đăng ngày: 25/08/2017
Cán bộ kỹ thuật Nhà máy Đường Phổ Phong đo dộ đường trong mía để thu mua cho người dân.
Đã có nhiều hội thảo, nhiều kết quả nghiên cứu khẳng định vai trò của khoa học công nghệ (KHCN) đối với sản xuất nông nghiệp; trong đó KHCN trở thành yếu tố chính giúp tăng năng suất, giảm giá thành, nâng cao chất lượng nông sản, nhất là trong xu thế toàn cầu hóa, hội nhập ngày càng sâu rộng. Các chuyên gia kinh tế khẳng định, nếu ví thương mại là “đôi chân” đưa nông sản Việt Nam tiến xa trên thị trường thì KHCN được coi là “xương sống” để ngành nông nghiệp nâng cao giá trị cho nông sản.
Tuy nhiên, các tiến bộ khoa học - công nghệ chưa được áp dụng trong nông nghiệp một cách phổ biến. Nguyên nhân xuất phát từ nền tảng của nông nghiệp nước ta là hộ nông dân nhỏ lẻ, thu nhập thấp, công nghệ và phương pháp canh tác lạc hậu, giá thành nông sản thường cao hơn các nước khác, chất lượng sản phẩm thua kém các nước trong khu vực, chi phí sản xuất cao hơn do phải khắc phục những giới hạn của tự nhiên với những giải pháp tăng sản lượng như luân canh tăng vụ: Bơm nước, phân bón, thuốc trừ sâu, phòng chống dịch bệnh. Giống mới du nhập giá đắt do phải thực hiện bảo hộ trí tuệ, nông dân nghèo không thể áp dụng. Ứng dụng qui trình canh tác mới cần có vốn đầu tư máy móc, thiết bị… 

Trong tình hình chung đó, ngành mía đường Việt Nam cũng không ngoại lệ, với những bất cập như: Chi phí sản xuất mía cao do người trồng mía không có điều kiện áp dụng và không được hỗ trợ kỹ thuật canh tác.

Vùng nguyên liệu mía không ổn định, quan hệ giữa người nông dân trồng mía với các nhà máy vẫn không đổi mới trong hàng chục năm qua. Vẫn chỉ có người nông dân tự trồng mía và bán cho nhà máy theo phương thức “mua đứt, bán đoạn”, người nông dân luôn ở thế yếu trong quan hệ này.

Khi giá bán đường trong nước lên cao, các nhà máy chưa quan tâm chia sẻ lợi ích với người nông dân trồng mía, đến khi giá xuống thì gánh nặng lại dồn hết lên vai người nông dân, dẫn đến tình trạng “được mùa, mất giá; được giá mất mùa” mà lâu nay vẫn diễn ra. Người nông dân không yên tâm trồng mía và sẵn sàng chặt bỏ để chuyển sang trồng cây khác, khiến ngành mía đường không chủ động được nguồn nguyên liệu.

Các nhà máy đường đã nhận thức được rằng vùng nguyên liệu luôn giữ vai trò hết sức quan trọng giữ yếu tố quyết định sự thành bại trong kinh doanh. Việc người dân không coi trọng hợp tác lâu dài với các doanh nghiệp chế biến đường là một khó khăn rất lớn để ổn định phát triển vùng nguyên liệu mía; việc liên kết không chặt chẽ sẽ làm cho công tác qui hoạch vùng nguyên liệu mía gặp nhiều khó khăn và đây cũng là nguyên nhân dẫn đến tình trạng giá mía bấp bênh, diện tích mía biến động trong nhiều năm qua.

Trước thực tế đó, Công ty cổ phần Đường Quảng Ngãi đã xác định chiến lược phát triển bền vững trong ngành mía đường là đầu tư ứng dụng khoa học công nghệ trong sản xuất nông nghiệp nhằm giảm giá thành nguyên liệu đi liền với gia tăng lợi ích của người nông dân, trên cơ sở đó giải quyết hài hòa lợi ích của người trồng mía với doanh nghiệp chế biến – đây chính là tiền đề hình thành chuỗi liên kết giá trị trong sản xuất nông nghiệp.

Hoạt động đầu tư khoa học công nghệ trong nông nghiệp.

Xuất phát từ những vùng diện tích đất nhỏ lẻ, manh mún, tập quán canh tác lâu đời, khả năng áp dụng khoa học công nghệ thấp, phần lớn sử dụng lao động thủ công để canh tác mía nên giá thành sản xuất mía cao, thu nhập của người trồng mía thấp, bấp bênh nên dễ chuyển đổi cây trồng. Đối với nhà máy đường, chi phí nguyên liệu chiếm tỷ trọng cao trong giá thành sản phẩm, nguồn nguyên liệu mía cung ứng không ổn định, mức độ khai thác thiết bị phụ thuộc rất lớn vào vùng nguyên liệu mía. Công ty cổ phần Đường Quảng Ngãi đã xác định  để tháo gỡ các rào cản này cần thông qua giải pháp chuyển vùng mía sản xuất nhỏ lẻ lên sản xuất lớn theo hướng: Xây dựng vùng nguyên liệu mía tập trung từng bước tăng dần diện tích đất trồng mía của các lô thửa; chủ động áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật và công nghệ vào quá trình canh tác mía; giải phóng dần lao động thủ công... nhằm tăng năng suất, chất lượng mía, tăng thu nhập cho người nông dân trên đơn vị diện tích nhờ vậy có thể giảm giá thành nguyên liệu mía, tăng khả năng cạnh tranh trong xu thế hội nhập.

Công ty đã thực hiện đồng bộ 3 chương trình cơ bản hóa học hóa – sinh học hóa và cơ giới hóa; kết quả đạt được như sau:

Về sinh học hóa: Công ty đã đầu tư nghiên cứu, lựa chọn các loại giống mía mới phù hợp với các vùng nguyên liệu để phổ biến cho bà con trồng mía. Công ty có Trung tâm Giống mía do Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn thành lập. Hàng năm, Công ty thực hiện nghiên cứu khảo nghiệm và nhân giống cho vùng nguyên liệu của các nhà máy đường.

Qua quá trình du nhập, khảo nghiệm, nhân giống..., Trung tâm Giống mía Quảng Ngãi – QNS đã chọn được nhiều giống mía mới có năng suất cao, chất lượng tốt, phù hợp với cơ giới như: LK92-11, K95-84, Uthong11... từng bước thay thế các giống mía đã thoái hóa hoặc không phù hợp với điều kiện sản xuất mới.

Về hóa học hóa: Công ty phối hợp với các Viện nghiên cứu, các doanh nghiệp sản xuất phân bón nghiên cứu các loại đất để tìm công thức phân bón phù hợp. Lượng bã bùn từ chế biến đường mía được đưa về đồng ruộng để cung cấp phân bùn cho đất mía. Hướng dẫn, vận động người trồng mía thực hiện qui trình bón phân hiệu quả, như: Bón vôi mỗi lần làm đất trồng mía; bón phân khoáng cân đối có bổ sung trung vi lượng; đối với đất dốc rạch hàng trồng mía theo đường đồng mức, hạn chế xói mòn rửa trôi; vận động nông dân không đốt lá sau thu hoạch.

domia1.jpg
Ứng dụng cơ giới hóa vào khâu trồng mía trên đất gò đồi ở huyện Sơn Hà.

Về cơ giới hóa: Công ty đầu tư áp dụng mạnh mẽ tiến bộ khoa học kỹ thuật vào vùng nguyên liệu mía; đội ngũ cán bộ kỹ thuật liên tục bám sát đồng ruộng, tìm tòi nghiên cứu và có nhiều sáng kiến trong chế tạo, cải tiến và ứng dụng công nghệ mới vào đồng ruộng để cùng bà con nông dân trồng mía cải tiến tập quán canh tác, đưa tiến bộ khoa học kỹ thuật vào quá trình sản xuất mía. Bao gồm các hoạt động:

Đầu tư vốn để mua sắm thiết bị canh tác: Trên 200 máy cày, máy kéo, trên 500 thiết bị canh tác, 8 máy thu hoạch mía với tổng vốn đầu tư trên 300 tỷ đồng.

Không ngừng đầu tư cho công tác nghiên cứu cải tiến máy móc, thiết bị canh tác cơ giới:

Trước tình hình tại Việt Nam do đặc thù về đất đai, vùng miền nên chưa có mô hình hiệu quả để có thể áp dụng. Máy móc, thiết bị trong nước chưa có nhiều; thiết bị sản xuất từ nước ngoài thì giá thành quá cao hoặc không phù hợp với đặc điểm đồng ruộng Việt Nam; Công ty đã nghiên cứu cải tiến, chế tạo mới các máy – thiết bị công tác như: Máy trồng, máy trồng có tưới di động, các loại máy chăm sóc bón phân cho các giai  đoạn phát triển khác nhau của mía, máy bừa – xới cỏ, máy phay lá mía cải tiến… Trong đó có nhiều thiết bị công tác nhiều nơi chưa có.  Trong tổng số 400 thiết bị công tác phục vụ làm đất, trồng, chăm sóc mía; có 50% thiết bị công tác do Xí nghiệp tự nghiên cứu, chế tạo. Với 20 kiểu máy thi công hầu hết tất cả các công đoạn (cày, bừa, rạch hàng, trồng, làm cỏ, bón phân...)  và với các điều kiện khác nhau; Xí nghiệp tự nghiên cứu, chế tạo mới 9 kiểu máy; nghiên cứu, cải tiến chế tạo cho phù hợp 5 kiểu máy.

Ứng dụng kỹ thuật trồng mía trên đồi gò độ dốc 8-150:

Kết quả từ vụ 2009-2010 đến nay đã thực hiện hàng nghìn ha đất trên vùng đồi núi thuộc Công ty, năng suất bình quân/vụ bằng phương thức này có vụ đạt >75 tấn/ha.

Kết quả áp dụng đồng bộ 3 chương trình: Trồng thủ công- cơ giới hóa bằng máy nhỏ của dân: Năng suất mía 50-55 tấn/ha

Cơ giới hóa do Công ty thực hiện một phần (làm đất và rạch hàng); trồng và chăm sóc thủ công do người trồng mía làm: Năng suất mía 70-80 tấn/ha

Cơ giới hóa đồng bộ (làm đất – trồng – chăm sóc bằng máy): Năng suất mía 85-95 tấn/ha

Cơ giới hóa đồng bộ - cánh đồng lớn (cải tạo đất - làm đất – trồng – chăm sóc (bằng máy, theo dõi quản lý do người trồng mía thực hiện)): Năng suất mía 100-120 tấn/ha

Thực hiện chuỗi liên kết giá trị trong sản xuất nông nghiệp

Từ những thành quả đạt được và những vấn đề phát sinh trong thực tiễn xây dựng vùng nguyên liệu mía đã cho thấy vai trò quan trọng của doanh nghiệp trong triển khai các dự án khoa học và công nghệ, ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật hiện đại vào sản xuất nông nghiệp một cách hiệu quả và thiết thực. Đồng thời, quá trình đó đã hình thành chuỗi liên kết giá trị trong sản xuất nông nghiệp. Đó là theo truyền thống, mối quan hệ giữa nhà chế biến và người trồng mía là “mua đứt, bán đoạn”, người trồng mía chủ động sản xuất, doanh nghiệp ứng vốn mua sản phẩm. Bằng những việc làm thiết thực, Công ty đã thay đổi mối quan hệ giữa người trồng mía và nhà sản xuất sang hợp tác đầu tư để cùng chia sẻ rủi ro và phân chia lợi ích. Cụ thể:

Để nâng cao năng suất, chất lượng mía, giảm giá thành sản xuất nguyên liệu, cần phải đưa khoa học kỹ thuật (giống mía mới, phân bón, cơ giới hóa... ) vào quá trình canh tác mía. Vấn đề này người nông dân không thể tự làm được (do thiếu vốn, thiếu kiến thức...). Công ty đã đầu tư vốn để thực hiện các chương trình sinh học hóa, cơ giới hóa, hóa học hóa vào quá trình sản xuất canh tác mía.

Trong chuỗi qui trình canh tác sản xuất ra cây mía, được phân chia trách nhiệm giữa Công ty và người trồng mía là Công ty đầu tư vốn vào các hạng mục về giống, vật tư phân bón, chi phí thi công cơ giới; người trồng mía chịu trách nhiệm về đất canh tác, chi phí nhân công (các khâu thủ công). Sau khi thu hoạch, Công ty chịu trách nhiệm bao tiêu toàn bộ sản phẩm của người trồng mía theo hợp đồng kinh tế được ký kết với cả chu kỳ sản xuất (1 tơ + 2-3 gốc).

Đồng thời, để nâng cao hiệu quả thu hoạch cho người trồng mía và nâng cao hiệu quả chế biến, công tác tiếp nhận mía cũng được thay đổi cho phù hợp: Lịch đốn chặt mía phải phù hợp với tiến độ chế biến; mía đưa về nhà máy phải đảm bảo yêu cầu “chín – tươi – sạch”; công tác vận chuyển - tiếp nhận phải đáp ứng mía đưa vào ép không quá 48 giờ sau khi đốn chặt. Để thực hiện điều này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các khâu từ đồng mía đến phân xưởng sản xuất, giữa người trồng mía và nhà chế biến; vì vậy mối quan hệ hợp tác ngày càng được củng cố.

Kết quả của việc hình thành chuỗi liên kết giá trị trong sản xuất nông nghiệp như trên; người trồng mía đã tăng được lợi nhuận, có điều kiện mở rộng quy mô sản xuất theo hướng công nghiệp; doanh nghiệp chế biến có nguồn nguyên liệu dồi dào, giá thành sản xuất giảm, bảo đảm cạnh tranh trong thời kỳ kinh tế hội nhập.

Một số bài học kinh nghiệm

Để thực hiện thành công việc đưa các dự án khoa học và công nghệ vào nông nghiệp và hình thành chuỗi liên kết giá trị trong sản xuất nông nghiệp một cách bền vững, đảm bảo quyền lợi cho các thành viên, trong thời gian qua, bên cạnh việc triển khai các dự án đầu tư, Công ty cổ phần Đường Quảng Ngãi đã thực hiện một cách đồng bộ các giải pháp sau:

Tổ chức vận động người trồng mía bằng các hoạt động thiết thực, hiệu quả: Đất canh tác là của người dân, Công ty tổ chức vận động để người trồng mía thay đổi tập quán canh tác; thực hiện liên kết sản xuất phá bờ lô để hình thành các cánh đồng lớn, từng bước xây dựng vùng nguyên liệu tập trung; thông qua các hoạt động như: Tổ chức hội thảo chuyên đề; xây dựng mô hình trình diễn; tổng kết đánh giá đầu tư mở rộng.

Xây dựng chính sách phát triển vùng nguyên liệu mía, trong đó cơ chế xây dựng cánh đồng lớn là trọng tâm: Qui mô cánh đồng lớn bước đầu diện tích 1 thửa ≥  5 ha; chọn những hộ có diện tích tương đối lớn làm mô hình, thông qua phá bờ lô thửa, đưa thiết bị cơ giới vào thực hiện đồng bộ tất cả các khâu từ làm đất, trồng, chăm sóc và thu hoạch mía; quá trình thi công cơ giới hóa do Xí nghiệp Cơ giới nông nghiệp chuyên trách thực hiện theo qui trình canh tác đã được kiểm nghiệm qua thực tế; thực hiện các chính sách thu hút người nông dân như: Cho không phân bã bùn để cải tạo đất; cho mượn toàn bộ vốn đầu tư không tính lãi (cơ giới, giống, phân bón...); hỗ trợ một phần chi phí thi công cơ giới, trong trường hợp thực hiện cơ giới hóa đồng bộ, Công ty hỗ trợ 10% đơn giá thi công; khuyến khích tích tụ ruộng đất bằng hình thức góp đất, thuê đất, chuyển nhượng quyền sử dụng đất…; được ưu tiên khi cân bán mía cho Công ty.

Với việc triển khai các chính sách đầu tư đồng bộ và phù hợp đã khuyến khích mạnh mẽ người trồng mía tham gia xây dựng cánh đồng lớn, nhiều hộ trồng mía đã tự tìm đến với nhau, liên kết xây dựng vùng mía tập trung.

CAO MINH TUẤN(*) 

(Theo Bản tin KH&CN, số 04/2017)

 

(*) Phó Tổng giám đốc Công ty CP Đường Quảng Ngãi     

Tin đã đưa

Xem tin theo ngày tháng

NgàyTháng Năm
Thông tin cần biết
   

Sở Khoa học và Công nghệ ban hành công văn số 01/SKHCN-QLKH về việc đề xuất, đăng ký thực hiện nhiệm vụ khoa học và công nghệ năm 2019. Mời bạn đọc tải biểu mẫu (Bieu1-PĐXNVnam2019.doc).​

 

   
Thực hiện Quyết định số 2309/QĐ-UBND ngày 30/11/2017 của Chủ tịch UBND tỉnh ban hành Kế hoạch tuyển dụng công chức hành chính thuộc tỉnh Quảng Ngãi năm 2017 (đợt 2);

Căn cứ Thông báo số 240/TB-SNV ngày 14/12/2017 cua Sở Nội vụ Quảng Ngãi thông báo thi tuyển công chức làm việc tại các cơ quan hành chính thuộc tỉnh Quảng Ngãi năm 2017 (đợt 2);

Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Quảng Ngãi thông báo tuyển dụng công chức làm việc tại Khối hành chính thuộc Sở Khoa học và Công nghệ năm 2017 (đợt 2) cụ thể như sau: Mời bạn đọc xem thông báo 1278 TBSKHCN.pdf​

 

   

Để đảm bảo công tác quản lý nhà nước về an toàn bức xạ trên địa bàn tỉnh, Sở Khoa học và Công nghệ yêu cầu các đơn vị tiến hành công việc bức xạ (X-quang trong y tế) trên địa bàn tỉnh Quảng Ngãi thực hiện báo cáo tình hình công tác an toàn bức xạ năm 2017. Mời bạn đọc xem chi tiết công văn số 190 SKHCN. (Tải biểu mẫu.doc)​

 

   
Ngày 01/9/2016, Chủ tịch UBND tỉnh đã ký Quyết định số 1596/QĐ-UBND về việc Phê duyệt Chương trình hỗ trợ ứng dụng, chuyển giao tiến bộ khoa học và công nghệ thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội nông thôn, miền núi tỉnh Quảng Ngãi giai đoạn 2016 – 2020.

Xem nội dung chi tiết Quyết định số 1596-QĐ-UBND tại đây.

 

Thăm dò ý kiến

Bạn thấy giao diện website thế nào. Ý kiến của bạn:

  Đẹp
  Xấu
  Bình thường

Bản quyền © 2013 thuộc Sở Khoa học và Công nghệ Quảng Ngãi | Cổng thông tin điện tử Quảng Ngãi
Chịu trách nhiệm nội dung: Hồ Trọng Phương - Phó Giám đốc.
Điện thoại: 055.8556011
Địa chỉ: Đường Trường Chinh, thành phố Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi.