Tuy nhiên, song song với đà phát triển của kinh tế hàng hoá tăng cao, đã xuất hiện một số bất cập vì vai trò quản lý nhà nước, có hiện tượng buông lỏng, chức năng nhiệm vụ của từng cấp, từng ngành chưa được quy định rõ ràng, chưa xử lý kịp thời và nghiêm minh những cơ quan, đơn vị thiếu tinh thần trách nhiệm. Từ đầu năm 2007 đến nay liên tục xảy ra hàng giả, hàng kém phẩm chất, độc hại, chạy theo lợi ích tầm thường, nhất là vệ sinh an toàn thực phẩm, ảnh hưởng đến sức khỏe của nhân dân, gây hoang mang, bất bình đối với người tiêu dùng.

Trách nhiệm thuộc về ai?

Đối với ngành công nghiệp phải chịu trách nhiệm về những hàng hoá bày bán trên thị trường do ngành mình sản xuất ra, hoặc nhập từ nước ngoài vào như: Hàng may mặc, đồ dùng và đồ chơi trẻ em, bánh, kẹo, rượu- bia, nước giải khát, hàng thực phẩm đã chế biến sẵn… Mới đây nhà nước bắt buộc đội mũ bảo hiểm thì liền sau đó có mũ bảo hiểm dõm. Mũ bảo hiểm là để phòng hộ mà làm giả, tác dụng ngược lại, vậy ai là người chịu trách nhiệm chính trong việc quản lý sản xuất và kiểm tra, xử lý trong lưu thông.

Đối với ngành nông nghiệp - thuỷ hải sản, phải chịu trách nhiệm về việc kiểm tra người sản xuất rau, quả, nuôi trồng và chế biến thuỷ hải sản. Rau muốn, rau câu, rau dút trồng ở những vùng nước tù, nước bẩn thải từ thành phố ra, trước mắt mọi người mà cơ quan có trách nhiệm quản lý nhà nước của ngành và cơ sở vẫn làm ngơ, chẳng thấy xót xa trước tình hình này ! Tại các chợ bày bán rau quả phun thuốc trừ sâu, bảo quản rau, quả, thịt cá bằng những chất độc hại, có ai phát hiện và giáo dục gì đâu !

Đối với các cơ quan quản lý thị trường, kể cả hải quan: Không rõ là do chưa qui định và xác định rõ chức năng, nhiệm vụ của ngành, hay vì thiếu tinh thần trách nhiệm, tiêu cực mà để hàng hoá kém phẩm chất được lưu hành, bày bán ở thị trường, tuôn hàng từ cửa khẩu vào nước ta.

Đối với ngành y tế, là ngành chăm lo sức khỏe của nhân dân, kể cả phòng và chữa bệnh. Sức khỏe nhân dân bị đe dọa do chưa làm tốt công tác an toàn thực phẩm, có hiện tượng đánh trống bỏ dùi. Hơn ai hết ngành y tế phải chịu trách nhiệm. Ngành đã có kế hoạch kiểm tra, thanh tra và xử lý kịp thời những vụ nổi cộm chưa ? Hay còn dĩ hoà vi quí, dễ người dễ ta. Vụ sản xuất nước tương ở địa bàn thành phố Hồ Chí Minh là một ví dụ điển hình. Hết nước tương tới nước mắm có hàm lượng urê và gần đến tết Trung thu lại rộ lên, đang trở nên "nóng" trên thị trường, tiềm ẩn nhiều nỗi lo về vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm. Trong gói bánh trung thu có chất hút ẩm không rõ nguồn gốc, chống mốc quá liều có thể làm ngộ độc...

Các cơ quan bảo vệ pháp luật như Viện Kiểm sát, Công an, Toà án, Thanh tra... đã phối hợp với các cơ quan chức năng tiến hành điều tra, truy tố, xét xử mang tính giáo dục, răn đe kịp thời chưa ?

Các cấp chính quyền, nhất là ở cơ sở, có thể do trình độ, năng lực, chưa đủ kinh nghiệm hoặc do chưa qui định rõ quyền hạn và trách nhiệm nên còn đứng ngoài cuộc, chưa đi sâu vào phát hiện, giải quyết cụ thể, ngăn chặn kịp thời. Theo chúng tôi, cái cốt yếu là tinh thần trách nhiệm trước dân chưa được đề cao đúng mức.

Hội bảo vệ người tiêu dùng được thành lập từ Trung ương đến địa phương, nhưng dường như không hoạt động, chẳng có một tiếng nói nào trước tình hình nóng bỏng này.

Thiết nghĩ, đã đến lúc cần chấn chỉnh những yếu kém của cơ quan quản lý nhà nước, lập lại trật tự kỷ cương xã hội, người tiêu dùng được yên tâm, tin tưởng, nhất là hiện nay nước ta đang hội nhập, quan hệ rộng rãi với thế giới.

Xin có mấy kiến nghị:

- Công tác giáo dục phải đi hàng đầu, giáo dục từ các đơn vị sản xuất đến toàn thể nhân dân về tầm quan trọng của vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm; kiên quyết chống làm hàng giả, hàng dỏm, kém phẩm chất, độc hại. Hãy vì sức khỏe của cộng đồng, trong đó có cả bản thân mình, không chạy theo lợi ích tầm thường, vi phạm đạo đức nghề nghiệp, đạo đức làm người, phải lấy chữ “nhân” làm trọng.

- Bổ sung, sửa đổi kịp thời các văn bản pháp luật tỏ ra thiếu thực tế, lỗi thời. Khi phát hiện có dấu hiệu vi phạm thì các cơ quan pháp luật phải vào cuộc, điều tra, xét xử kịp thời, đúng người, đúng pháp luật.

- Các cơ quan báo chí vừa qua đã đưa tin kịp thời, chúng tôi rất đồng tình. Nhưng cũng cần rút kinh nghiệm đưa tin phải được chọn lọc, chính xác, không thổi phồng gây hoang mang trong nhân dân, có hại cho người sản xuất như vụ đưa tin về quả bưởi, sầu riêng có chất gây ung thư... Phải thấy rằng đưa tin không chính xác chẳng những có hại cho nhà sản xuất mà còn có hại cho nền kinh tế nói chung.

Đề nghị cần khẩn trương chỉ đạo gắt gao từ Trung ương đến địa phương, phối hợp nhịp nhàng giữa các ngành, các cấp vì đây là nỗi lo không chỉ riêng ai, mong các cơ quan chức năng hãy vì dân hơn nữa trước tình hình hàng giả, hàng dỏm, vệ sinh an toàn thực phẩm. Chấm dứt sớm chừng nào nhân dân mừng chừng ấy, có như vậy kỷ cương, phép nước mới nghiêm minh./.

(Bạn đọc: HNC)